■ دلفین چرخنده:
◄ نام علمی: Stenella longirostris . دارای چند زیرگونه
• بعضی اسامی مترادف: Stenella microps, Stenella roseiventris
◄ نام‌های انگلیسی: Spinner dolphin و نیز: Long-snouted spinner dolphin
◄ سایر نام‌های فارسی: دلفین فرفره، دلفین چرخان
◄ سایر کشورهای منطقه خلیج فارس و دریای عمان: عربی» دلفين دوار، تُخس دائري. پاکستان» مداری ڈولفن
■ آرایه‌شناسی:
• رده: Mammalia (پستانداران)
• زیر رده: Eutheria (هودَدان)
• راسته: Artiodactyla (جفت‌سم‌سانان)
• زیرراسته: Odontoceti (آب‌بازسانان دندان دار)
• فرو راسته: Cetacea (آب‌بازسانان)
• خانواده: Delphinidae (دلفینیان)
• جنس: Stenella (لاغردلفین‌ها )
• گونه: Stenella longirostris (دلفین چرخنده)
■ پراکنش جهانی و خصوصیات زیستگاه:
• گسترش زیادی دارد. بسیاری از آب‌های گرم دریایی جهان مثل اقیانوس اطلس، هند، آرام، خلیج فارس و دریای عمان.
• ساکن آب‌های دریایی، مهاجر در اقیانوس
• ساکن آب‌های گرمسیری تا نیمه‌گرمسیری، مختصات جغرافیایی: 90درجه شمالی تا 90 درجه جنوبی و 180 درجه غربی تا 180 درجه شرقی.
• از سطح تا عمق 4330متری دیده شده است.
• در دمای بین 10 تا 26 درجه سانتیگراد یافت می‌شود اگرچه دمای ترجیحی آن 18 تا 22 درجه است.
■ ویژگی‌های ظاهری:
• حداکثر طول: 240 سانتیمتر، حداکثر وزن: 77 کیلوگرم
• پوزه بلند | باله پشتی مثلثی | بدن سه رنگ، ناحیه پشتی خاکستری تیره، پهلوها خاکستری روشن و زیر شکم سفید یا خاکستری روشن است. همچنین یک نوار تیره از چشم تا باله سینه‌ای | رنگ دلفین‌ها بسته به جغرافیا و زیرگونه تفاوت‌هایی دارد. | در بعضی جمعیت‌ها، نر و ماده تفاوت دارند. | . |
■ خصوصیات فیزیولوژیک و رفتاری:
• مهاجر در دریا، معمولا نزدیک ساحل هستند اما جمعیت‌های دور از ساحل هم دارند و گاهی مهاجرت فصلی دارند.
• این دلفین در هنگام جهش به خارج آب، 2 تا 7 بار دور خود می‌چرخد و علت نامگذاری آن همین مساله است. این چرخش‌ها ممکن است با هدف ایجاد ارتباط، و نیز دفع انگل‌های خارجی باشد.
• غذا بیشتر از ماهیان میان‌زی، اسکویید و میگو تامین می‌شود.
• شکارچیان بیشتر شبانه هستند و در طول روز و 4 تا 5 ساعت، بصورت انفرادی استراحت می‌کنند. در زمان استراحت، به جای پژواک از بینایی برای کنترل اطراف استفاده می‌نمایند.
• دارای سیستم جفتگیری نامحدود هستند که جفت‌ها ممکن است طی چندهفته جابجا شوند. ممکن است دوازده دلفین نر بالغ در یک گروه جمع شوند.
• معمولا در گروه‌های ناپایدار به سر می‌برند، اما بین مادر و نوزاد ارتباط همیشگی و عمیق وجود دارد.
• بسته به جغرافیا، ماده‌ها در 4 تا 7 سالگی و نر‌ها در 10 سالگی بالغ می‌شوند.
• بارداری 10 ماه طول می‌کشود و بین زایمان‌ها، 3 سال فاصله است. در هر زایمان تنها 1 نوزاد به دنیا می‌آورند.
• حدود 1-2 سال به نوزاد شیر می‌دهند.
• نسبت به انگل‌ها حساسند و هم با انگل‌های خارجی مثل بارناکل و هم داخلی مثل نماتودها، ترماتودها، سستودها و اکانتوسفال‌ها درگیر هستند.
• گاهی مهاجرت تغذیه‌ای عمودی، به عمق 200-300 متر دارد.
• حداکثر سن، 20-25 سال است.
■ سایر توضیحات:
• در بعضی کشورها دارای صید تجاری است.
• در اسارت به سختی قابل نگهداری است.
• توسط کوسه‌ماهیان و نهنگ قاتل، شکار می‌شود.
■ آسیب‌ها و تهدید‌ها:
• از نظر حفاظتی دارای وضعیت کمترین نگرانی (LC) است.
• بعضی از جمعیت‌های این دلفین تا نصف اعضای خود را از دست داده‌اند.
• نزدیک‌شدن به این دلفین‌ها بویژه در ساعات استراحت روزانه، در برخی کشورها جرم تلقی می‌شود.
■ تصاویر و فیلم‌های دلفین چرخنده: |
