تماس درباره ما منابع سایت سایر آبزیان خزر گونه ها خانواده ماهیان خزر درباره دریای خزر  
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

  دریای خزر
خانواده کفال‌ماهیان
(Mugilidae)
 


■ مشخصات کلی خانواده کفال‌ماهیان (Mugilidae)
:

»» خانواده کفال‌ماهیان (Mugilidae) متعلق به راسته کفال‌ماهی‌سانان (Mugiliformes) است.

ریشه لغوی: از واژه mugil, -ilis (لاتین) = کفال خاکستری

نام انگلیسی: Mullets

نام فارسی: کفال‌ماهیان

◄ این خانواده در آب‌های داخلی ایران نیز نمایندگانی دارد، از این رو در آن بخش نیز مورد اشاره قرار گرفته‌اند.

Mugilidae

■ خصوصیات زیستی و شیلاتی خانواده کفال‌ماهیان، Mugilidae به شرح زیر است:

  • دارای 26 جنس و 78 گونه در جهان
  • دارای دو باله پشتی مجزا از یکدیگر. باله پشتی اول دارای 4 خار است، ولی باله پشتی دوم دارای شعاع‌های نرم منشعب است.
  • باله شکمی در موقعیت زیرشکمی (Subadominal)، که دارای یک خار و 5 شعاع نرم منشعب است.
  • باله مخرجی دارای 2 یا 3 خار و باله سینه‌ای نوکدار است.
  • خط جانبی بسیار نامشخص است یا وجود ندارد.
  • حفره دهانی عریض (عرضی) است. دهان کوچک است.
  • بدن و سر پوشیده از فلس‌های دایره‌ای‌شکل (Cycloid) هستند.
  • دندان‌ها کوچک یا فاقد دندان است.
  • معده ماهیچ‌ ای و روده بسیار طولانی است.
  • دارای 24 تا 26 عدد مهره است.
  • خارهای آبششی بلند هستند.
  • حداکثر طول در گونه‌های کفال‌ماهیان 90 سانتیمتر است.
  • بسیاری گونه‌ها، زندگی گله‌ای دارند.
  • این خانواده بومی دریای خزر نیستند و در سال‌های ابتدائی دهه سی میلادی، بچه‌ماهیان یکی دو ساله آنها از دریای سیاه به دریای خزر پیوند زده شده است.
  • اغلب از جلبک‌ها، دیاتومه‌ها و مواد آواری کف به عنوان غذا استفاده می‌کنند.
  • در مناطق ساحلی دریا زیست کرده و وارد مصب‌ها و آب شیرین نیز می‌شوند.
  • بیشتر گونه‌ها تغییرات شوری را تحمل می‌کنند، بطوریکه از آب‌های شیرین تا آب‌های با شوری 75 جزء در هزار نیز برای آنها قابل‌تحمل است.
  • اغلب گونه‌ها در دریا تخمریزی می‌کنند.
  • به علت رشد سریع و مقاوم بودن، ماهی پرورشی با ارزشی به حساب می‌آیند.
  • جزو ماهیان بسار مناسب جهت مصرف خوراکی انسان بوده و بصورت تازه، منجمد، شور و خشک مصرف می‌گردد.
  • صید آنها با تور گردان ساحلی، تور ثابت، ماشک و تور بالارونده انجام می‌گیرد.

• جنس‌های کفال‌ماهیان ایران در دریای خزر:

  • 1- Chelon > جنس کشف‌ماهی‌ها: نام این جنس در گذشته Liza بوده است.
  • 2. Mugil » وجود آن در بخش ایرانی خزر قطعی نیست. در مجاورت دریای خزر پرورش هم داده می‌شود.

• گونه‌های کفال‌ماهیان دریای خزر:

دوگونه از این خانواده از دریای سیاه به دریای خزر معرفی شده است و در آب‌های ایرانی آن دیده می‌شود. گونه سوم نیز تنها بصورت پرورشی در آبگیرها و استخرهای حوضه دریای خزر حضور دارد.

1. Chelon aurata
کفال طلایی
2. Chelon saliens
کفال پوزه باریک
3. Mugil cephalus
کفال خاکستری


توضیح:
گونه شمارهء 3 ↑ همزمان با گونه‌های 1 و 2 به دریای خزر معرفی شد که پیوند آن موفق نبود و در سواحل ایران در دهه‌های اخیر مشاهده نشده است. این گونه هم اکنون به عنوان گونه پرورشی در چند استان کشور از جمله گستان وجود دارد.

.::. تصاویر زیر، تعدادی از گونه‌های خانواده کفال‌ماهیان در نقاط مختلف جهان را نشان می‌دهد:

Cestraeus plicatilis >> کفال چاق رودخانه ای Chelon bispinosus >> کفال کِیپ ورد Crenimugil crenilabis >> کفال لب چیندار
Cestraeus plicatilis >> کفال چاق رودخانه ای Chelon bispinosus >> کفال کِیپ ورد Crenimugil crenilabis >> کفال لب چیندار
Neomyxus leuciscus >> کفال تیز آرواره Joturus pichardi >> بوبو Valamugil buchanani >> کفال دم آبی
Neomyxus leuciscus >> کفال تیز آرواره Joturus pichardi >> بوبو Valamugil buchanani >> کفال دم آبی