تماس درباره ما منابع سایت سایر آبزیان گونه های ماهی خانواده ماهیان درباره خلیج فارس و دریای عمان  
 
  خلیج فارس و دریای عمان
خانواده بادکنک‌ماهیان
(Tetraodontidae)
 


 

■ مشخصات کلی خانواده بادکنک ماهیان (Tetradontidae):

»» خانواده ماهیان بادکنکی، جزو راسته چهاردندان‌سانان (Tetraodontiformes) هستند.

ریشه لغوی: یونانی > Tetra = چهار + Odous=دندان

نام انگلیسی: Puffers

نام فارسی: بادکنک ماهیان و نیز نام‌های دیگر خانواده: بادکنک ماهیان چهاردندانی، فوگل ماهیان، ماهیان بادکنکی

Tetradontidae

■ خصوصیات زیستی و شیلاتی خانواده Tetraodontidae:

  • تمرکز پراکنش در آب‌های گرمسیری و نیمه‌گرمسیری اقیانوس‌های اطلس، آرام و هند.
  • 19 جنس و 134 گونه دارد.
  • ماهیانی دریازی هستند اما بسیاری از آن‌ها وارد آب‌های شیرین و لب‌شور نیز می‌شوند.
  • شکم دارای خارهای ریز و یا بدون خار است.
  • دهانه‌های آبششی به یک شکاف که در جلو باله‌های سینه‌ای قرار دارد محدود هستند.
  • پوزه معمولا نوک کندی داشته و یا گرد است و در انتهای آن دهان کوچکی قرار دارد.
  • سوراخ‌های بینی به تعداد یک یتا دو زوج و به اشکال مختلف هستند.
  • خط جانبی منفرد یا مضاعف است.
  • دندان‌های فکی، دوکی شکل هستند اما با یک شکاف میانی از هم جدا می‌شوند و 4 دندان بلندتر است.
  • استخوان‌های دندانی و پیش‌فکی مقابل، در وسط از هم جدا می‌شوند.
  • اغلب 7 تا 18 شعاع نرم در باله پشتی دارند.
  • فاقد خار در باله‌های شنا
  • فاقد باله شکمی هستند.
  • باله دمی گرد یا تا حدی دو شاخه است.
  • شعاع‌های اصلی باله دمی 10 عدد هستند.
  • توانایی بادکردن خود با آب را دارند.
  • حداکثر طول در آن‌ها به 90 سانتیمتر می‌رسد.
  • بعضی ماهیان بادکنکی، دارای نوعی سم موثر بر اعصاب بنام tetraodotoxin بویژه در احشاء داخلی خود هستند. در گنادهای بعضی گونه‌ها در زمان تخمریزی این سم دیده می‌شود.
  • اتحادیه اروپا، مصرف این ماهیان و فراورده‌های آن‌ها را محدود کرده است.
  • بعضی از گونه‌ها همه‌چیز می‌خورند اما بعضی دیگر ترجیحا انواع خاصی از بی‌مهرگان و جلبک‌ها را مصرف می‌نمایند.
  • تخم‌ها کف‌چسب بوده و در یک لانه قرار داده می‌شوند و توسط ماهی مراقبت می‌گردند.
  • بعضی گونه‌ها گوشت خوراکی دارند.
  • صید آن‌ها با ترال کفروب و گرگور امکان‌پذیر است.

 

 

■ پراکنش در ایران:

• جنس‌ها: در آب‌های ایرانی خلیج فارس و دریای عمان 5 جنس از خانواده بادکنک‌ماهیان گزارش شده است:

  • 1. Arothron
  • 2. Canthigaster
  • 3. Chelonodon
  • 4. Lagocephalus
  • 5. Torquigener

 

گونه‌های بادکنک‌ماهیان ایران: 10 گونه از 5 جنس فوق در ایران شناسایی شده‌اند. با کلیک روی گونه به صفحه آن بروید و توضیحات بیشتر دریافت کنید.
گونه‌های با زمینه سیاه، تکمیل اطلاعات شده‌اند↓


1. Arothron immaculatus
بادکنک‌ماهی خاکستری
2. Arothron stellatus
بادکنک‌ماهی قهوه‌ای
3. Arothron reticularis
بادکنک‌ماهی گورخری
4. Canthigaster solandri
بادکنک‌ماهی خالدار قرمز
5. Chelonodon patoca
بادکنک‌ماهی لکه‌شیری
6. Lagocephalus guentheri
فوگل‌ماهی لکه‌دار
7. Lagocephalus inermis
بادکنک‌ماهی صاف
8. Lagocephalus lunaris
فوگل‌ماهی زیتونی
9. Lagocephalus sceleratus
فوگل‌ماهی دراز
10. Torquigener flavimaculosus
بادکنک‌ماهی خال‌زرد
   
 
تصاویر زیر، بعضی از گونههای خانواده Tetraodontidae را در آب‌های خارج از ایران نشان می‌دهد:
Amblyrhynchotes honckenii >> بادکنک ماهی بد چشم Canthigaster amboinensis>> بادکنک ماهی Colomesus psittacus >> بادکنک ماهی
Amblyrhynchotes honckenii >> بادکنک ماهی بد چشم Canthigaster amboinensis>> بادکنک ماهی
چشم عنکبوتی
Colomesus psittacus >> بادکنک ماهی
نواردار
Feroxodon multistriatus >> بادکنک ماهی Marilyna meraukensis >> غورباقه ماهی اندونزی Takifugu xanthopterus
Feroxodon multistriatus >> بادکنک ماهی
راه راه
Marilyna meraukensis >> غورباقه ماهی اندونزی Takifugu xanthopterus